Adoptie, een vloek of een zegen? #1

In alle jaren dat ik blog en video’s maak (soms met tussenpozen) heb ik het nog nooit gehad over mijn adoptie. Waarom weet ik niet. Want het houdt mij wel degelijk bezig, zeker de laatste jaren. Vragen, onrust, terugblikken op mijn jeugd, het gemis van een cultuur die past bij mijn huidskleur en achtergrond, het gevoel nergens echt bij te horen, nadenken over het concept adoptie, stilstaan bij familierelaties en wat dit betekent, hoe adoptie je vormt als mens, de behoefte aan contact hebben en ervaringen delen met lotgenoten, wat de positieve en negatieve kanten zijn van adoptie. Afijn, je snapt, het houdt mij bezig. Maar waar te beginnen? Je kunt een heel boekwerk schrijven over adoptie, maar voor een blogartikel is het aantal woorden gemiddeld tussen de 1000 en 2000. Daarom heb ik ook maar een nummer aan dit artikel gehangen, want wellicht zijn we over een jaar wel 100 artikels (en/of video’s) verder. Want adoptie heeft veel verschillende kanten. Daarom ook deze titel. De hoofdvraag is voor mij namelijk of adoptie een vloek of een zegen is. Samen met jullie wil ik op zoek gaan naar het antwoord. Al zal het niet zo zwart-wit zijn. In mijn optiek is er nog te weinig aandacht voor adoptie en het verhaal van geadopteerden. Daarom wil ik graag mijn verhaal delen en uiteindelijk ook graag verhalen van andere geadopteerden/visies vanuit andere betrokkenen.

Wel even een disclaimer, want het kan een gevoelig onderwerp zijn: Het delen van mijn verhaal en visie betekent niet dat ik in een slachtofferrol wil kruipen, hoop op medeleven of wil provoceren. Het is mijn verhaal en zoektocht en ik wil dit graag delen. Het kan zijn dat ik positieve kanten van adoptie belicht, maar het kan ook zeker voorkomen dat ik kritisch ben. Kritisch over adoptie, het westerse denkbeeld over het krijgen/nemen van kinderen en de effecten en gevolgen van adoptie voor adoptiekinderen. Dit betekent niet dat ik mijn leven hier in Nederland haat, zeker niet. Ook koester ik geen wrok jegens mensen. Ik lees regelmatig dat wanneer adoptiekinderen zich kritisch uitspreken over adoptie en de negatieve kanten belichten dit ook kan zorgen (of heeft gezorgd) voor wrijving binnen relaties of uiteindelijk zelfs relatiebreuken. Erg jammer vind ik, het is namelijk niet altijd rozengeur en maneschijn. De wereld is niet perfect. Daarnaast vind ik dat de gevoelens en emoties van adoptiekinderen niet ter discussie mogen staan. Zij mogen alles voelen en denken want zij zijn degenen die het ervaren. Niet de adoptieouders, niet de instanties en systemen, niet de vrienden en kennissen. Oke, ik denk dat deze inleiding lang genoeg is. Laten we in dit artikel eerst maar starten bij het begin.

Er was eens een klein meisje…

Geboren te Haïti, in Haut-Du-Cap. Ik verbleef in kindertehuis ‘Enfant Haïtian Mon Frere’ samen met andere Haïtiaanse kinderen. Op mijn derde kwam ik naar Nederland en daar werd ik opgewacht door mijn ‘nieuwe ouders’ en twee (geadopteerde) broers. We woonden in Capelle aan den IJssel. Nu is mijn geheugen erg slecht en kan dus nooit heel goed terughalen hoe mijn jeugd was, maar volgens mij was ik een blij kind. Een gelukkig kind. Wel denk ik dat voor mijn broers en ik de scheiding van onze adoptieouders heftig was. Ik was drie toen ik naar Nederland kwam en op mijn elfde gingen mijn ouders scheiden. Dat is dus een breuk binnen het gezin na een breuk met je thuisland.

Bij aankomst in Nederland, na een lange vliegreis, was het huilen geblazen als ik mijn ouders moet geloven (en de foto’s zie). Nu ben ik niet een heel emotioneel persoon die vaak huilt, maar wanneer ik mij (zelfs nu op mijn 32ste) probeer in te leven in hoe het moet zijn geweest voor een driejarig meisje om voor het eerst in een vliegtuig te stappen, naar een vreemd land, een onbekende bestemming, dan vullen mijn ogen zich elke keer weer met tranen. Niet dat ik mij echt kan herinneren hoe het was, maar alleen al het proberen in te leven in hoe het eventueel gevoeld zal hebben doet pijn, verdriet. En al helemaal nu ik naar mijn neefjes kijk. Mijn ene broer heeft twee kleine, stoere boys van een en twee jaar. Mijn neefje van twee is lekker rebels af en toe, onwijs bewust van zijn omgeving en noemt mij al tante Nadia (of nou ja, eerder Naja). Wat als je drie bent? Dan ben je je nog veel meer bewust van de mensen om je heen en de plaats waar je woont. En stel je dan voor dat je als driejarig kind uit het vertrouwde land, een vertrouwde omgeving wordt weggehaald. Weg bij de kinderen uit het tehuis, die je waarschijnlijk zag als broertjes en zusjes, weg cultuur, vaarwel geboorteland. Hoe heftig is dit voor een kind? En hoe leuk en fijn het ‘nieuwe leven’ ook mag zijn naarmate je ouder wordt, draag je diep in je hart niet voor altijd dat gemis mee?

Maar wie ben ik?

Onderzoeken wijzen uit dat mensen die geadopteerd zijn in een identiteitscrisis terecht kunnen komen. Vaak ook op oudere leeftijd. Logisch misschien ook wel, want tijdens je schoolperiode en wanneer je steeds zelfstandiger wordt, leer je ook kritisch kijken naar jezelf en de wereld om je heen. Je leert na te denken over jouw normen en waarden. Waar jij als mens voor staat en waar je in gelooft. Maar wat als jouw leven zo gevormd is door de keuzes die andere mensen voor je hebben gemaakt en je in een wereld woont, een leven leidt wat in de kern wellicht niet bij je past? Wanneer het schuurt en wrikt en zorgt voor alleen maar meer vragen en onrust. Ieder gaat er op z’n eigen manier mee om. Er zijn mensen die het helemaal prima vinden dat zij geadopteerd zijn en totaal niet met vragen zitten of een verlangen om meer te weten over het geboorteland en biologische familie. Er zijn ook mensen die er problemen aan ondervinden in het dagelijks leven, in relaties, zich terugtrekken en er wellicht voor kiezen om de banden te verbreken met de adoptiefamilie.

Het doet mij denken aan Tomy Holten. Een 40-jarige man van Haïtiaanse komaf die is overleden na een hardhandige aanhouding door de politie in Zwolle. Dit gebeurde op 14 maart. Momenteel wordt onderzoek gedaan naar het overlijden en of het politieoptreden correct was. Tomy was ook geadopteerd, hij zou vader worden en zijn biologische moeder gaan ontmoeten. Ook hij had net als vele andere mensen moeite met zijn adoptie en identiteit. Wat moet dit heftig zijn geweest voor hem. Tomy had nooit mogen overlijden. Lees hier meer over zijn verhaal.

Is adoptie oké, ja of nee?

Vroeg of laat denk ik dat geadopteerden met vragen zullen zitten. De een meer dan de ander. In mijn geval is het zo dat ik nooit voorstander ben geweest van interlandelijke adopties. Ik vind dat er altijd eerst moet worden gekeken of kinderen in eigen land kunnen worden opgevangen en denk dat er meer moeite moet worden gedaan om de ouders in het desbetreffende land te helpen en ondersteunen bij de zorg van hun kinderen. Daarnaast heb ik er altijd moeite mee gehad dat je als kind uit een land wordt weggehaald, in een Nederlands sausje wordt gegoten en maar ‘gelukkig’ moet zijn als gezin (en als adoptiekind vooral dankbaar voor het feit dat je hier woont en zo’n goed leven hebt). Het feit dat ik geen zeggenschap heb gehad over mijn leven en andere mensen keuzes voor mij hebben gemaakt vind ik lastig. Niet dat ik daar (nu nog) boos om ben, maar ik sta er niet achter. En dan kan men zeggen, maar je hebt een veel beter leven dan dat je in Haïti zou hebben, maar dat weet je natuurlijk niet. Je weet niet hoe je leven eruit zou zien. Daar komt nog bij dat onderzoeken uitwijzen dat in veel landen, waaronder Haïti, kinderen vaak helemaal geen wees waren. Sinds 2019 worden er verschillende onderzoeken gedaan naar illegale adopties (voornamelijk in de jaren 80).

In een artikel op NOS.nl (<- klik) uit 2019 is te lezen dat “de Haïtiaanse kinderbescherming heeft geoordeeld dat slechts 29 van de 754 weeshuizen op het Caraïbische eiland goed genoeg functioneren om kinderen te mogen opvangen”. Nu blijkt ook uit verhalen dat kinderen bij (biologische) ouders werden weggehaald wanneer het financieel lastig was voor het gezin om rond te komen, met daarbij de belofte dat het tehuis voor het kind of de kinderen zou zorgen en wanneer ze ouder zouden zijn konden terugkeren naar de familie. Onder valse voorwendselen werden deze kinderen meegenomen. En vervolgens werden zonder medeweten van de ouders, de kinderen verkocht aan westerse mensen die stonden te springen om kinderen te ontvangen om een ‘nieuw leven’ te beginnen. Nu is dit misschien niet bij iedereen zo gelopen, maar stel je toch eens voor; ouders, broers en zussen denken dat een kind ooit zal terugkeren, maar zij horen en zien nooit meer iets. Jaren verstrijken en er gaat geen dag voorbij dat zij niet aan het verloren kind denken. Hoe pijnlijk en verdrietig is dit? Maar ook de andere kant, wat betekent dit voor het verhaal waarin jij als adoptiekind geloofde? Het kan je leven op z’n kop zetten.

Biologische familie

Ik zit al op 1496 woorden, maar er is nog zoveel wat ik wil vertellen. Onder andere dat mijn Haïtiaanse moeder (zie foto) mij zocht toen ik in de twintig was. Via een instantie werden mijn adoptieouders en ik benaderd. Het was voor het eerst dat ik een foto zag van mijn moeder. Ik had er weinig gevoel bij en zag ook de gelijkenis niet (andere mensen trouwens wel). Ondanks dat het natuurlijk een unieke situatie was dat mijn biologische moeder mij zocht in plaats van andersom, wilde ik er toentertijd weinig van weten. Ik voelde mij niet verbonden, het voelde als een last en ik had geen behoefte aan contact en verdieping. Al was ik wel altijd nieuwsgierig naar mijn vader.

Op een gegeven moment werd ik voor mijn gevoel lastiggevallen per telefoon en via Facebook door mensen die iets van mij wilden. Tijd, aandacht, contact. Mensen die aangaven familie te zijn. Een boer, zus, neef, nicht. Ik vond het lastig en heb het op een gegeven moment afgekapt. Of ik daar nu spijt van heb? Nee. Maar de behoefte die er toen niet was, is er misschien nu wel. Het is iets wat ik wellicht verder wil onderzoeken. Al kunnen er aan het zoeken en vinden van je biologische familie naast positieve- ook negatieve kanten zitten.

Ook heb ik het altijd jammer gevonden dat ik niet mijn officiële achternaam draag (Jean-Louis) omdat het voor mijn gevoel meer bij mij past. Nu kun je volgens mij wel je achternaam veranderen, maar daar moet je wel gegronde redenen voor hebben en het is niet goedkoop. Ik moet het nog eens een keer uitzoeken.

Voor nu laten we het hierbij, maar laten we het verhaal volgende keer voortzetten.

Extra leestip: Lees ook het artikel op NOS.nl (<- klik) waarin het verhaal van mijn broer wordt verteld.

Ben jij ook geadopteerd of ken jij iemand die geadopteerd is en wil je jouw verhaal, visie, gedachtespinsels delen? Laat het achter in de comments.

Liefs,

2 thoughts on “Adoptie, een vloek of een zegen? #1

  • Reply Nancy 8 juli 2020 at 07:07

    Hoi Nadia, ik las je stuk over je oorspronkelijke naam en wilde hier nog een opmerking bij plaatsen. Als jij het idee hebt dat Jean-Louis beter bij jou als persoon past, kan je je natuurlijk ook al zo noemen. Een voorbeeld is Zoë van Professional Wildchild. Zij heette Marte maar heeft besloten dat Zoë beter bij haar past en iedereen noemt haar nu zo. Ze heeft een soort van officiële aankondiging gedaan en haar naam overal online aangepast. Ik weet niet of ze het ook bij instanties heeft laten wijzigen.

    Ik dacht, dat is misschien food for thought voor je.

    Ik ben benieuwd naar de rest van je verhalen.

    Liefs,
    Nancy

    • Reply Nadia Blokland 8 juli 2020 at 09:07

      Hoi Nancy. Bedankt voor je reactie. Het gaat om mijn achternaam (heb het even aangepast want dat was nu niet duidelijk). Als het om een voornaam gaat is het wel makkelijker inderdaad. Het is iets waar ik al langer over nadenk. Na de scheiding van mijn adoptieouders staat de achternaam niet meer voor het familiegevoel, de gezinsvorm die we ooit hadden. Mijn adoptiemoeder draagt die naam ook niet meer. Ik ben vanmorgen even gaan Googelen en las dat het makkelijk te veranderen is (wel 800 euro). Het kan zijn dat ik het misschien ooit doe, misschien ook niet. Het is in ieder geval wel iets waar ik al langere tijd aan denk. Onderdeel van de zoektocht denk ik. 🙂

      Liefs

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.